Hervorming buitenschoolse opvang: tariefverhogingen en ingeperkte opvanguren blijven

Jonge gezinnen betalen in Pepingen vanaf 1 september meer voor minder opvang. De beloofde herziening van de opvanguren blijft uit, ondanks de eerdere kritiek en de tussenkomst van LVB op de gemeenteraad van juni. Alternatieve voorstellen wees het cd&v-N-VA-DVP-bestuur al af. LVB vraagt het gemeentebestuur om de beschikbare BOA-middelen en beleidsruimte te gebruiken om de opvang betaalbaar en toegankelijk te houden.

Vanaf 1 september voert het gemeentebestuur van Pepingen ingrijpende wijzigingen door in de buitenschoolse opvang in het kader van het BOA-decreet. Volgens LVB – Lijst van de Burger Pepingen dreigen gezinnen hierdoor meer te betalen voor minder opvang, terwijl het decreet de buitenschoolse opvang net toegankelijker wil maken.


Inperking opvanguren blijft


Op de gemeenteraad van juni kon LVB de belofte afdwingen dat het schepencollege minstens de nieuwe opvanguren zou herbekijken, zodat ze beter zouden aansluiten bij de realiteit van werkende ouders. Die belofte werd niet ingelost. Vanaf 1 september start de ochtendopvang nog steeds pas om 7.30 uur in plaats van 7 uur, en eindigt de avondopvang al om 18 uur in plaats van 19 uur — exact zoals in juni aangekondigd.

“Dat heeft concrete gevolgen voor gezinnen. Ouders die vroeg naar het werk moeten of pas later thuis zijn, staan voor precies hetzelfde probleem als in juni. Niet iedereen kan genieten van een job dicht bij huis en van regelmatige uren. Bovendien zal een gezin dat vandaag geen opvang betaalt omdat het kind bvb om 8.15 uur aankomt en om 16.15 uur vertrekt, onder de nieuwe regeling plots meer dan 400 euro per jaar moeten betalen. Zelfs gezinnen met sociaal tarief, die we net extra willen beschermen, gaan nu moeten betalen voor exact dezelfde opvangmomenten.” 


Verandering begrijpelijk, impact niet

 

LVB erkent dat de organisatie van de buitenschoolse opvang verandert. Het onderwijzend personeel nam in Pepingen een deel van de opvang op. Het is begrijpelijk dat dit vandaag niet meer structureel kan volgehouden worden. 

Maar volgens LVB betekent organisatorische verandering niet automatisch dat gezinnen minder opvang moeten krijgen én meer moeten betalen. “Precies daarom lag hier een duidelijke opdracht voor de gemeente als regisseur binnen het BOA-beleid. Het was aan het gemeentebestuur om die verandering op te vangen zodat de impact voor gezinnen zo beperkt mogelijk bleef, zowel financieel als praktisch. Dat is onvoldoende gebeurd.” 

Volgens LVB is dat moeilijk te rijmen met de doelstellingen van het BOA-decreet, dat net inzet op toegankelijke en betaalbare opvang en op het ondersteunen van werkende ouders. In 2 op de 3 gemeenten blijven de opvangtarieven gelijk. 9 op de 10 gemeenten investeert zelf om te voorkomen dat de prijs doorgerekend wordt aan ouders. Als je de spelregels aanpast, moet je ook oog hebben voor ouders die daar het meest door geraakt worden, in het bijzonder kwetsbare gezinnen. Het gemeentebestuur beperkt de opvanguren en verhoogt de financiële drempels in Pepingen, terwijl we ze zouden moeten verlagen. Dat is een beleidskeuze, geen onvermijdelijkheid”, aldus Seghers.

 

Voldoende beleidsruimte

 

Uit de financiële simulatie van het Pepingse gemeentebestuur zelf, opgesteld in het kader van het lastenboek, blijkt dat er voldoende beleidsruimte is. “Dan rijst de vraag waarom die niet wordt gebruikt om de opvang betaalbaar en toegankelijk te houden.”

Daarnaast uit LVB ook bezorgdheid over de besteding van de andere BOA middelen ten bedrage van 120.000 euro. Die zouden gaan naar infrastructuurwerken in de polyvalente zaal naast de Kinderschuur. Concreet gaat het om gasverwarming en warmteblazers in een hoge ruimte met een open dakconstructie die ongeïsoleerd blijft door de Erfgoed-richtlijnen. “Dat dreigt te leiden tot hoge energiekosten zonder een duurzame oplossing te bieden voor de opvangcapaciteit. Een duur lapmiddel terwijl jonge gezinnen in de kou blijven staan”, stelt Seghers.

 

Het cd&v-N-VA-DVP-bestuur werpt tegen dat de BOA-hervorming meer is dan alleen buitenschoolse kinderopvang. “Daarmee legt ze zelf de vinger op de wonde. Het bestuur beperkt nu de BOA-hervorming zelf tot de buitenschoolse kinderopvang en zal pas op termijn ook activiteiten na schooltijd aanbieden die kinderen ondersteunen en tegelijk ouders ontlasten. De lasten worden meteen doorgeschoven naar ouders. Voor eventuele voordelen is het nog wachten. Er is opnieuw geen zicht op de ‘zoektocht naar partners’.”


Ook kinderen en medewerkers voelen de gevolgen 

 

De beslissingen hebben volgens LVB niet alleen financiële en organisatorische gevolgen voor jonge ouders en kinderen. Intussen is bekend dat zo goed als het volledige team van de Kinderschuur ontslag nam. “Daarmee verdwijnen medewerkers met jarenlange ervaring en passie voor het vak. Veel kinderen verliezen zo de vertrouwde gezichten waarbij ze zich jarenlang veilig en geborgen voelden. Dat menselijk aspect mag niet vergeten worden in deze hervorming.”


Minder spreiding, meer verkeersdruk


Vanuit verschillende hoeken komt er ook bezorgdheid over de mobiliteit en verkeersveiligheid rond de Kinderschuur en de basisscholen. “Ouders die de extra opvangkosten willen vermijden, zijn verplicht om aan de Kinderschuur te wachten om hun kind rechtstreeks op de bus te zetten of zijn verplicht om allemaal tegelijk hun kinderen aan de scholen af te zetten tussen 8.30u en 8.45u. De nieuwe opvangregeling concentreert de verkeerspiek en parkeerdruk nog meer, in plaats van verkeersstromen te spreiden. Dat komt de verkeersveiligheid en de leefbaarheid niet ten goede.”


Onze oproep: luister naar ouders en zoek oplossingen

 

Lokale besturen zijn al enkele jaren op de hoogte van de start van het BOA-decreet. Volgens LVB is er onvoldoende verder gebouwd op de voorbereidingen die in de vorige legislatuur getroffen werden. “Er is vooraf heel wat werk verricht, niet alleen ‘een bureau aangesteld’ zoals het bestuur beweert. Dat consultancybureau wisselde het bestuur dan nog in de loop van het traject. Het bestuur kan dit niet blijven afwimpelen: men kon concreet aan de slag toen de Vlaamse overheid het exacte subsidiebedrag bekendmaakte in februari 2025. Pas na een jaar van waarschuwingen en vragen over het gebrek aan overleg schoot men terug wakker. In februari moest de gemeenteraad beslissingen nemen op basis van vage ramingen. Het bestuur duldde maandenlang geen inzage in de aanbesteding en liet de keuze voor een opvangpartner onnodig aanslepen. Die opvangpartner was er in juni nog altijd niet, maar ouders en opvangpersoneel werden wel al overdonderd met hogere tarieven en ingeperkte opvanguren.” 

“Het bestuur weigerde te antwoorden op pertinente vragen, maar enkele dagen na de gemeenteraad tekende ze wel in alle stilte de samenwerkingsovereenkomst met Infano. Die wordt pas eind september op de gemeenteraad gevalideerd. Een maand na de start! Dat is niet meer ernstig.”

LVB roept het bestuur op om:

  • de beloofde herziening van de opvanguren alsnog uit te voeren;
  • de beschikbare beleidsruimte en BOA-middelen (o.a. het overschot uit de eigen financiële simulatie) in te zetten voor betaalbare, toegankelijke opvang met extra aandacht voor kwetsbare gezinnen,
  • eindelijk in gesprek te gaan met ouders, ouderraden, scholen en de opvangpartner en hun medewerkers voor een oplossing die werkt voor iedereen.


“Wat nodig is, is de bereidheid om te luisteren en om samen oplossingen te zoeken die werken voor gezinnen. De hervorming is nodig, maar Pepingen kan hier wel degelijk een positief verschil maken”, aldus Rudi Seghers.

 

Lees ook: