Restauratie Sint-Bernarduskerk Heikruis afgerond: “Terug veilig en in volle glorie”
Deze maand werden de werken aan de Sint-Bernarduskerk in Heikruis afgerond. Vanavond volgt een openingsevent en vanaf vrijdag gaan de Dorpsfeesten Heikruis van start in en rond de site. Sinds de start van de werken in mei 2024 werd een structurele oplossing voor de kerktoren en een grondige facelift voor de volledige kerk gerealiseerd. Daarvoor sloegen de gemeente Pepingen, kerkfabriek Heikruis en de Vlaamse overheid de handen in elkaar. “Blij met deze nieuwe stap in de opwaardering van onze meest zichtbare erfgoed.”
De Sint-Bernarduskerk in Heikruis dateert van 1938 en staat op het hoogste punt van Groot-Pepingen (+ 91m t.o.v. de zeespiegel). Samen met het voormalige Ursulinenklooster, nu WZC Mater Dei, is het een bekend referentiepunt in de omgeving en vormt het een belangrijk onderdeel van het authentieke dorpszicht van Heikruis.
In 1933 brandde de voormalige kerk van Heikruis helemaal af. De huidige Sint-Bernarduskerk werd in 1937-1938 gebouwd. De hoge, slanke toren is opgebouwd uit een bakstenen constructie met een veelhoekige betonnen overwelving. Daarrond werd het omhulsel van natuurstenen gemetst. In 2018 bleken er stenen los te komen. Een deel van de Heikruise Plaats werd tijdelijk afgezet, later werd uit veiligheidsoverwegingen een groot net rond de toren gespannen ter bescherming tegen vallende stenen.
Structurele oplossing
Het LVB schepencollege zorgde in de vorige legislatuur samen met de kerkfabriek van Heikruis en de Vlaamse overheid voor een structurele oplossing. De kerktoren en de gevel werden volledig gerestaureerd. Oud-burgemeester en gemeenteraadslid Eddy Timmermans (LVB): “We danken alle partners voor de constructieve samenwerking van bij het begin. Het ging om een zeer omvangrijke restauratie.”
✅ Het metselwerk werd over de gehele lengte van de toren nagekeken op mogelijk losse stenen. Waar nodig werden de Condroz zandsteen-breukstenen en blauwe hardsteen vervangen.
✅ Het voegwerk werd overal nagekeken en hersteld.
✅ De toren werd met injecties behandeld tegen opstijgend vocht. Aan de betonnen basisconstructie aan de binnenkant scheelde gelukkig niets, waardoor de stabiliteit van de kerktoren nooit in gedrang kwam.
✅ Alle smeedijzeren en metalen verankeringen werden nagekeken, duurzaam hersteld en/of vervangen waar nodig.
✅ De volledige dakconstructie werd aangepakt.
✅ Het binnen- en buitenschrijnwerk kreeg een flinke update, net als de dakkapel.
✅ De topbekroning, de galmborden, kroonlijsten en de eiken dakoversteek werden behandeld, hersteld of vernieuwd.
✅ Er werden nieuwe ladder- en klimhaken, ankerpunten, elementen in lood en zink en nieuwe duivenwering aangebracht.
✅ De kerktoren kreeg een volledig nieuw natuurleien dak.
✅ Tot slot prijkt er op de kerktoren nu een volledig gerestaureerd kerkhaan.
Financiering
De opdracht werd door de kerkfabriek gegund aan aannemer Van Loy & Cie. De restauratiekosten werden geraamd op 663.616 euro. “De Vlaamse overheid subsidieerde 251.960,25 euro. Gemeente Pepingen en kerkfabriek Heikruis financierden elk de helft van het restbedrag, zijnde 205.827,88 euro. Het bedrag was opgenomen in de meerjarenplanning van gemeente Pepingen, waar jaarlijks voorzien wordt in de wettelijke investeringssubsidies voor de Pepingse kerkfabrieken. In totaal werd er € 962.631,62 aan investeringssubsidies toegekend.”
Veiligheid
Er was een duurzame oplossing nodig. “In eerste instantie wilden we de veiligheid garanderen in en rond deze openbare plaats, zeker ook in de buurt van de kleuterschool, de zaal, parkeerplaatsen, enz. Door de haalbare financiering die we met de kerkfabriek van Heikruis uitwerkten, kon de kerktoren grondig aangepakt worden. In tweede instantie moest het gebouw ook haar sociale en maatschappelijke functie kunnen behouden. Voor ons biedt de kerk aan onze gemeenschap een uniek kader voor kerkelijke diensten, maar ook voor een bredere waaier aan activiteiten zoals de Dorpsfeesten Heikruis.”
Erfgoed koesteren
Gemeenteraadslid Rudi Seghers (LVB), in de vorige legislatuur schepen voor erfgoed: “Dit is een belangrijk en herkenbaar deel van de dorpskern van Heikruis en op die manier een deel van ons Pepingse erfgoed. Net als de restauratie van de kerkhofmuren en de authentieke graven rondom de kerk in 2024, zorgen deze werken voor een belangrijke opwaardering van het dorpscentrum.”
“Onze gemeente is gezegend met enkele erfgoedpareltjes en we werkten in de vorige legislatuur bewust toe naar een brede opwaardering. Die resultaten zien we nu: in Bellingen schitteren de Abdijkerk en omgeving opnieuw in volle glorie na een restauratieproces van meer dan 10 jaar, het grafmonument d’Herbais in Pepingen kan terug bewonderd worden, de authentieke graven in Heikruis en Beert worden aangepakt, enz. We zijn blij dat deze projecten afgewerkt worden, maar we hopen vooral dat dit tastbare erfgoed in de toekomst evenveel aandacht krijgt. De kerk van Bogaarden, de kerkomgeving van Beert en de ingestorte kerkhofmuur, de schandpaal en de OLV Terlindenkapel in Heikruis, … zijn maar enkele voorbeelden. Er zijn veel troeven in Pepingen en er is veel mogelijk. Dat bewezen we al en daar blijven we met LVB in geloven.”
